Σκοπός του Ινστιτούτου Ερευνών και Μελετών είναι:
1. Η επιστημονική μελέτη, έρευνα και τεκμηρίωση εργασιακών, συνταξιοδοτικών και θεσμικών θε¬μάτων, κυρίως της Πρωτοβάθμιας Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ώστε έτσι επεξεργασμένα να τίθενται στον κλάδο προς λήψη σχετικών αποφάσεων για την ανάδειξη, την προώθηση και την προβολή τους, με στόχο την υλοποίηση των επιστημονικών γι' αυτά πορισμάτων.
2. Η επιστημονική και συνδικαλιστική επιμόρφωση των εργαζομένων της Πρωτοβάθμιας Τοπικής Αυτοδιοίκησης, στελεχών και Μελών της Π.Ο.Ε.-Ο.Τ.Α.
3. Η ανάληψη πρωτοβουλιών αξιοποίησης επιστη¬μονικών πορισμάτων από μελέτες άλλων αντίστοιχων φορέων του εσωτε¬ρικού ή του εξωτερικού για θέματα της Πρωτοβάθμιας Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
4. Η παρακολούθηση της πορείας των θεμάτων των εργαζομένων στην Τοπική Αυτοδιοίκησης σε Ευ¬ρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο.
5. Ο σχεδιασμός, οργάνωση, υλοποίηση και παρακολούθηση/υποστήριξη έργων/πράξεων, Ευρωπαϊκών και Εθνικών προγραμμάτων, δραστηριοτήτων, πρωτοβουλιών στο επιστημονικό, τεχνολογικό, κοινωνικό και πολιτιστικό πεδίο της πρωτοβάθμιας Τοπικής Αυτοδιοίκησης και των λειτουργών της σε διεθνές, Ευρωπαϊκό, Εθνικό, Περιφερειακό και τοπικό επίπεδο.
6. Η επιδίωξη της συλλογικής, κοινωνικής προαγωγής με συνεργασίες, διαρκή αναζήτηση, ανταλλαγή προβληματισμού σε διεπιστημονικό και πολυτομεακό επίπεδο.
7. Η υποστήριξη της αναβάθμισης του ρόλου της Π.Ο.Ε.-Ο.Τ.Α. στο λειτούργημα του εργαζόμενου και του συνδικαλιστή.
Μέσα για την επίτευξη του σκοπού είναι:
1. Η αναβάθμιση του γνωστικού αντικειμένου των Μελών της Π.Ο.Ε.-Ο.Τ.Α. μέσω της κατάρτισης, επιμόρφωσης και ενημέρωσης στις νέες συνθήκες και απαιτήσεις, που έχουν διαμορφωθεί ή διαμορφώνονται από την πρόοδο της επιστήμης και της τεχνολογίας και από την εξέλιξη της κοινωνίας στο λειτούργημα του εργαζόμενου στους Ο.Τ.Α. και του συνδικαλιστή.
2. Η ανάπτυξη δικτύων και συνεργατικών δράσεων με Δημόσιους, Κοινωνικούς φορείς και μη κυβερνητικές οργανώσεις για την ανάδειξη και προώθηση θεμάτων με ευρύτερο κοινωνικό περιεχόμενο και χρησιμότητα.
3. Η διοργάνωση και υλοποίηση προγραμμάτων συνδικαλιστικής εκπαίδευσης που ενδιαφέρουν την Π.Ο.Ε.-Ο.Τ.Α. για τους Συλλόγους-Μέλη της, σε Τοπικό, Εθνικό και Ευρωπαϊκό επίπεδο.
4. Ο προγραμματισμός και η διεξαγωγή έρευνας, μελέτης και τεκμηρίωσης σε θέματα που ενδιαφέρουν την Π.Ο.Ε.-Ο.Τ.Α. με την ευθύνη του Ινστιτούτου Ερευνών και Μελετών, ή σε συνεργασία με Δημόσιους, επιστημονικούς φορείς, ερευνητικά κέντρα, εκπαιδευτικά ιδρύματα, σε Εθνικό και Ευρωπαϊκό επίπεδο.
5. Ο προγραμματισμός και η ανάπτυξη δράσεων πολιτιστικού η κοινωνικού χαρακτήρα.
6. Η αξιοποίηση των υποδομών και εγκαταστάσεων των Δημοσιοϋπαλληλικών συνδικαλιστικών Οργανώσεων-Μελών της Π.Ο.Ε.-Ο.Τ.Α. ή άλλων φορέων.
7. Η ανάπτυξη στην κεντρική δομή του Ινστιτούτου Ερευνών και Μελετών τομέων: Πολιτισμού, Ευρωπαϊκών και Διεθνών προγραμμάτων, μελετών-έρευνας-ανάλυσης και τεκμηρίωσης, εκπαίδευσης-κατάρτισης-επιμόρφωσης.
8. Η αξιοποίηση των σύγχρονων Μ.Μ.Ε. καθώς και των μέσων Κοινωνικής Δικτύωσης για την προβολή των θέσεων της Π.Ο.Ε.-Ο.Τ.Α.
9. Η συμμετοχή σε χρηματοδοτούμενα, συγχρηματοδοτούμενα ή άλλα χρηματοδοτικά εργαλεία/πλαίσια.
10. Η συγκρότηση με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου Επιστημονικών Επιτροπών ή Ομάδων, για τον επιστημονικό συντονισμό και την επιστημονική εγκυρότητα του μελετητικού, ερευνητικού και εκπαιδευτικού έργου και ορισμός ενός εκ των Μελών της ως συντονιστή, ανάλογα με το αντικείμενο του έργου/προγράμματος, που σχεδιάζεται και υλοποιείται κάθε φορά.
11. Η ανάθεση σε φυσικά ή Νομικά Πρόσωπα, του Ιδιωτικού ή του Δημόσιου Τομέα, έργων, υπηρεσιών, προμηθειών (όπως π.χ. εκπόνηση μελετών, ερευνών, διαχείριση και αξιολόγηση έργων και προγραμμάτων, διοργάνωση ημερίδων, έκδοση υλικού επικοινωνίας, εκπόνηση και υλοποίηση πλάνου επικοινωνίας, προμήθεια υλικού και λογισμικού, κ.λπ.) και γενικότερα έργων και υπηρεσιών για την υλοποίηση των οποίων δεν μπορεί να συντηρεί μόνιμο έμμισθο προσωπικό.
12. Η διασφάλιση και η διαχείριση της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών.
13. Η παρακολούθηση των εξελίξεων της τεχνολογίας και των επιπτώσεων στο εργασιακό, επαγγελματικό, συνδικαλιστικό, κοινωνικό, οικονομικό και επιστημονικό περιβάλλον των εργαζομένων στους Ο.Τ.Α. Α΄ Βαθμού και η υποστήριξη του Γενικού Συμβουλίου της Π.Ο.Ε.-Ο.Τ.Α. για την έγκαιρη και αποτελεσματική ενημέρωση των Μελών της.
14. Η επιμέλεια έκδοσης του Ηλεκτρονικής Ενημερωτικής Εφημερίδας «ΒΗΜΑ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ της ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ».